Waterliniepad - van Gorinchem naar Werkendam

1 mei

Waterliniepad...✔...afgestapt.

Vandaag liepen wij de laatste kilometers op LAW-17, het Waterliniepad. Ons eerste LAW dat we volledig hebben gewandeld. Helaas eindigen we dus niet op het officiële finishpunt, het station van Dordrecht. Het openbaar vervoer noodzaakte ons de laatste etappe gisteren al af te vinken. Vandaag was dus nog een tussenetappe. 

Desalniettemin, was het weer een fijne wandeldag. Het begon al bijzonder. Na een prima nacht en dito ontbijt bij Bed & Breakfast Kaatje 45, startte onze dag op het water. Het (Ri)veer bracht ons van Werkendam via Gorinchem naar Woudrichem. Vooral de eerste boot was tof! Met flinke vaart vlogen we over het water onder de boogbrug op de A27 door. 

Eenmaal in Woudrichem kozen we al snel weer het ruime sop. Eerst nog heel even genieten van dit sfeervolle vestingstadje, waar we na een ruime ronde later weer even terugkeren. 

Een miniveer brengt ons naar het soort van eiland waar Kasteel Loevestein op is gevestigd. Het kasteel wordt bijna gerond voor de route ons de oevers van de rivier op stuurt. De bewoners van dit stuk land bevinden zich, gelukkig, even verderop. We hoeven ons nu niet door kuddes Konikpaarden en koeien te worstelen. 

Een pad dat ons weer van het water af leidt, is gesloten in verband met bomen die op omvallen staan. Gelukkig loopt er een fietspad parallel aan met een stuk minder risico. 

De Wilhelminasluizen zorgen dat we weer aan de Woudrichemkant van het water komen. De laatste kilometers over de dijk naar dit plaatsje zijn door de passerende en de tegemoetkomende auto's niet de fijnste. Wel leuk is het stuk door Woudrichem. Het is dat we het plaatsje al enigszins kennen, anders zouden we de vesting zeker hebben verkend. 

En weer verder...over de dijk richting Werkendam. Af en toe laten we het water rechts liggen voor een uitstapje door de velden die geel kleuren van de bloemetjes van het Mosterdzaad. Ook zien we hier de weer voor het Waterliniepad zo kenmerkende bunkers. Twee molens bieden een mooie achtergrond voor foto's. 

Na zo'n kilometer of 21 zorgt het verderop gelegen pontje Steur dat wij voor de variant route moeten kiezen. Het vaart namelijk niet. De alternatieve route voert ons door Werkendam, inclusief de volledig niet bezienswaardige buitenwijken. Het zorgt een beetje voor een anticlimax van de finish voor dit pad. Dit zijn namelijk de laatste kilometers van ons eerste LAW, want na zo'n 26 kilometer zijn we op het punt waar we gisteren zijn gestart. Het zit erop!

Ruim een jaar geleden startte ons Waterliniepadavontuur, toen we in Volendam onze eerste stappen op dit pad zetten. Wegens gezondheidsproblemen en een stop in verband met de coronamaatregelen met betrekking tot het openbaar vervoer, namen we in maart 2020 een pauze van een paar maanden. Na de zomervakantie werd een spurt ingezet en regen we de etappes aaneen. 

Dat kostte geen moeite, want de route bood moois. De Stelling van Amsterdam ligt redelijk bij onze woonplaats in de buurt. Toch ontdekten we hier vele door ons ongebaande paden. Wat een bijzondere ervaring is het om plaatsen, waar we regelmatig zijn geweest, al wandelend aan elkaar te wandelen. 

Ondanks dat we, cultuurbarbaren als we zijn, de meeste forten, sloten en bunkers, na een foto te hebben genomen, gewoon voorbij lieten, was het pad leerzaam. Woorden als inundatie hebben nu betekenis voor ons. 

Natuurlijk zijn er mindere stukken die doorgeworsteld moeten worden, omdat er nu eenmaal kilometers moeten worden gemaakt om van de ene naar de andere plek te komen. Toch hebben deze nooit de boventoon gevoerd. Over het algemeen was het genieten geblazen. Hoogtepunt voor René was toen we vanuit Loenen aan de Vecht in de vroege ochtend langs de rivier zuidwaarts liepen. Een eenzame kanoër verplaatste zich met rustige, lange slagen over het water. Zwanen zwommen parmantig langs. Over het water lag een mystieke nevel. Het was een bijzonder moment. 

Drie keer maakten we gebruik van een overnachtingsplek. Alle keren waren treffers! Het voormalige bruidshuisje, Klein Loenen in Loenen aan de Vecht was een fijne locatie in een pittoresk plaatsje. Mijn verjaardag vierde ik vorig jaar in de Linge Lodge in Asperen. Zelden waren we in een mooier gelegen Bed and Breakfast. Tijdens onze laatste twee etappes sliepen we in het lieflijke dijkhuisje Kaatje 45 in Werkendam, zoals hierboven al beschreven. 

En nu is het gedaan. Een kleine 350 kilometer hebben we genoten van forten, rivieren, sloten, vestingplaatjes en fraaie natuur. Gelukkig zijn er nog heel veel andere paden. Inmiddels hebben we dan ook al wat wandelprojectjes lopen. 

• overzicht van onze Waterliniepadetappes
• op naar de vorige (eigenlijk de laatste) etappe: van Werkendam naar Dordrecht
• andere wandelavonturen

Waterliniepad - van Werkendam tot Dordrecht

 30 april

Het is al even geleden dat wij meters maakten op het Waterliniepad. Eind vorig jaar werden de grasdijken ons wat te nat. Ook het naar start- en van finishpunt geraken was nogal een gedoe. Pontjes die uit de vaart waren, bussen die geen dienst draaiden in het weekend...kortom, we kozen tijdelijk voor andere paden. 

Tot vandaag. Een plan werd gesmeed om de laatste 3 1/2 etappe te voltooien. Een B&B was snel geboekt. Werkendam leek een logische overnachtingsplek aan het eind van etappe 19 en als toegangspoort voor de Biesbosch. 

Toen we gingen bekijken hoe alles logistiek geregeld moest worden, stuitten we toch wel op wat ongemakken. Dat openbaar vervoer blijkt hier in het nog steeds een ramp. Werkendam is min of meer onbereikbaar met het OV. Maar zo snel laten wij ons niet kisten. Er werd een alternatief bedacht. Dat hield in dat wij de laatste etappes eerst lopen en daarna het stuk van Gorinchem naar Steurgat. In verband met het niet varen van pontje Steur moet trouwens de alternatieve route door Werkendam worden genomen, zo merkten wij toen we de auto vanochtend wilden parkeren. Opnieuw moeten de hersens even aan het werk worden gezet voor een alternatief. Ook dit lukt weer. 

Door al dit gedoe, startten we pas even voor 11.00 uur in Werkendam met de variant. Al snel lopen we in de Biesbosch. Wat een rust hier! Een enkele fietser zien, maar that's it. De voorspelde nattigheid blijkt lichte miezer. Het deert ons niet. Over glimmende asfaltwegen door een waterlandschap stappen we de kilometers weg. 

Een herder hoedt zijn schapenkudde met hulp van twee toffe honden. Hij wenkt ons dichterbij. Twee van de schapen hebben vanochtend een lammetje gekregen. Voor ik het weet, duwt de herder mij het zwarte ieniemienie beestje in mijn armen. Echt...een overdaad aan schattigheid. Mama schaap vindt het uiteraard minder ok. Snel zet ik het beestje weer neer. Tussen de schapen door, zoeken wij het pad weer op. 

De miezer verandert in dikkere druppels. Het asfalt wordt verruild voor gras. Opvallend zijn de ganzen. Wat een herrieschoppers...en vooral, wat een bangeriken! Zodra we binnen 100 meter van hen komen, vliegen ze met luid kabaal op. 

In de verte doemen de hoge gebouwen van, waarschijnlijk, Dordrecht al op. Voorlopig zijn we daar nog niet. Eerst het pontje naar de overkant van de Beneden Merwede. Hiermee verlaten we zowel Noord-Brabant als de Biesbosch. Ook de regen blijft achter. 

Op de andere oever, in Zuid-Holland bevinden we ons direct in de gemeente Dordrecht. De finish is nog bijna 13 kilometer verwijderd. Eerst nog een stuk boerenland en dan bereiken we de buitenwijken van de stad. 

Villa Augustus is een blikvanger aan het Wantij. De oude watertoren doet nu dienst als hotel, marktwinkel en restaurant. Met het water aan onze rechterhand komen we in het centrum. Wat is Dordrecht toch leuk! Het Drierivierenpunt laat een enorme watermassa zien. De huizen aan de binnenhaven zijn fotogeniek. Ook wat verder de stad in laat Dordrecht zien hoe sfeervol het is. 

Het is bijna jammer dat we na bijna 32 kilometer het eindpunt hebben bereikt. Voor vandaag dan. Morgen lopen we nog twee tussenetappes, van Gorinchem naar Steurgat. 

Op naar de B&B, hoewel dat sneller gezegd is dan gedaan. In het kort...OV9292 jokt en Arriva rijdt niet volgens schema. Maar nu bij de comfortabele Bed and Breakfast Kaatje 45 is het heerlijk terugkijken op een toch heel fijne dag. 

Waterliniepad - van Asperen naar Gorinchem

 15 november

Waterliniepad - van Asperen naar Gorinchem - etappe 16 (nog een kilometer), 17 en een groot deel van 18

Aantal gelopen kilometers: 21,5 + 2,2 naar begin route en naar station

goedemorgen!

Zodra we de ogen openen, schuiven we de gordijnen open. Wat een mooi gezicht om de dag zo te zien opstarten. Langzaam worden de contouren van het rivierlandschap duidelijker. De zon piept links over de rand van Fort Asperen. Ik kan me een slechtere plaatsen voorstellen om mijn verjaardag zo te beginnen.  Ook het ontbijt draagt bij tot dit feestelijke gevoel. Zo fijn om een mand vol lekkere ontbijtspulletjes aangereikt te krijgen. 

We nemen het er dan ook maar even van. Eigenlijk zouden we vroeg op pad gaan. In de vroege middag is namelijk behoorlijk wat nattigheid voorspeld. We hopen het voor te blijven. 

startpunt

Hoewel de route langs de B&B loopt, pakken we toch de auto. We moeten namelijk nog het stuk vanuit Leerdam wandelen. Ook komt de trein vanuit Gorinchem, waar de verwachte finish van vandaag ligt, aan op station Leerdam. We parkeren de auto dan ook op dezelfde plek als gisteren. Hiervandaan is het een ruime twee kilometer voor we de GPS weer kunnen starten op het eindpunt van gisteren. 

Vanuit de Facebookgroep over het Waterliniepad gaan we een aantal flinke baggerkilometers tegemoet. Ook om de dijken op en af te komen schijnt het een behoorlijke glijpartij te worden. Ondanks dat we niet bang zijn voor vieze voeten, zien we hier toch niet echt naar uit. 

Hoe tof ons onderkomen ligt, zien we opnieuw als we er langs lopen. Tussen twee sluizen op een soort van eilandje ligt langs de weg het huis van de voormalige sluiswachter, de vader van de huidige eigenaar. De Bed and Breakfast ligt onderaan de dijk aan drie kanten omgeven door het water van de Linge. En ja, als we toch langs "ons" plekje lopen, kan ik hier direct mijn eerste plasstop inlassen. 

De kilometers hierna slingeren we in de buurt van de dijk. De gevreesde gladde dijkop- en afgangen blijven uit. De bagger niet. Het is even oppassen geblazen, maar we komen er rechtop doorheen. 

De rest van de dag kenmerkt zich sowieso door veel gras met bijbehorende blubber. Net dat dat akelig is, hoor. Het hoort er gewoon bij. Wel akelig vinden we de kale boomgaard waar de route ons dwars doorheen leidt. Niet door de inmiddels armetierige boompjes, maar door de vogelverschrikkers. Dat zijn namelijk kaders van vogels die aan lussen tussen de bomen hangen. Wat een walgelijk gezicht. En hoe werkt dat dan? Worden die volgens daar leven opgehangen als afschrikmiddel? Ach, ik wil het niet eens weten. Bah!

En door maar weer...over gras en een lange bomenlaan. Naar Fort bij Vuren. Terwijl we het fort ronden, vallen de eerste druppels. Ze blijven komen. In gestage regen worstelen we ons over de oever van de Waal naar Gorinchem. Het aan de overkant gelegen Slot Loevestein en het plaatsje Woudrichem bieden ondanks de nattigheid een fraaie aanblik. 

fort bij Vuren

Woudrichem

Slot Loevestein

In Gorinchem zorgen we voor wat leuke figuren op Strava door de vestingwallen te volgen. In het stille centrum zetten wij na 23,5 kilometer de GPS weer stil. En dan op naar het station om de warmte en gezelligheid van de B&B op te zoeken voor een verjaardagsborrel. 

Op dat moment is het plan om ook de volgende dag, de 16e weer wat Waterlandpadkilometers te wandelen. We komen er echter achter, dat het bootje vanuit Woudrichem naar Loevestein door de weeks niet vaart. Wat dan? Omdat de weersvoorspelling voor morgen meer regen belooft, besluiten we de etappe te skippen. 

Nu, twee weken later, is zelfs het besluit gevallen om de laatste drie etappes van het Waterliniepad even te laten voor wat ze zijn. De vele natte grasdijken en de moeilijke bereikbaarheid met het Openbaar Vervoer naar start en finish zijn hiervoor de redenen. 

Tot later!

• naar de volgende etappe, vanaf Gorinchem
• de etappe die we als volgende liepen van Werkendam naar Dordrecht
• terug naar de vorige etappe (van Culemborg naar Asperen)
• overzicht van onze Waterliniepadetappes

Waterliniepad - van het veer in Culemborg tot de dijk bij Asperen

14 november 2020

Waterliniepad - etappe 16 bijna volledig - van het veer in Culemborg naar Asperen

Gelopen aantal kilometers: 18,2 + 4,22 van en naar het station

baggeren langs het water

De bomen worden kaler, de bodem drassiger, maar man, wat was het vandaag weer een fijne wandeldag! Zelfs tijdens deze niet heel afwisselende etappe was het weer volop genieten geblazen. Het was even mijl op zeven om bij het startpunt te komen. We overnachten de komende twee nachten namelijk bij een Bed and Breakfast in Asperen. B&B Linge Lodge ligt langs de route. 

Het Waterliniepad, om precies te zijn etappe 17, loopt er pal langs. Makkie dachten wij dus, maar helaas bleek het nog even een puzzel. In deze door corona geteisterde tijden laat het openbaar vervoer

start aan de Lek

het in de weekenden in kleinere plaatsen nogal eens afweten. De auto bracht uitkomst. Deze parkeerden wij 's ochtends na een ritje vanuit huis in Leerdam. Hiervandaan brachten twee treinen ons naar Culemborg. Nog even ruim twee kilometer door dit leuke plaatsje stiefelen en we staan weer op het punt waar we twee weken geleden eindigden, bij het pontje over de Lek.  

Dit keer hoeven we niet naar de overkant.  Onder de spoorbrug door baggeren we over de oevers van de uitgestrekte rivier. Het blijft een mooi gezicht, het water dat zich een weg baant door het weidse land.

We verlaten het water. Regelmatig passeren we een bunker. Sommige worden als veestal gebruikt. De route maakt een rondje om Fort Everdingen. Het terrein rond het fort doet dienst als kampeerterrein. Zelfs in dit jaargetijde wordt daar nog best gebruik van gemaakt. We nemen een kijkje in de winkel, waar voornamelijk bier wordt verkocht. Het proeflokaal is uiteraard, en heel jammer, gesloten.   

fort Everdingen

tankversperringen

kale fruitbomen

Dan is het weer een stuk baggeren langs sloten, over smalle paadjes en dwars door weilanden. De jasjes zijn naar de tassen verhuisd. Het is gewoon warm. Na het oversteken van de A2 zien we weer een bunker. Een bijzondere dit keer. Het is bunker 599.  In 2010 besloot een architectenbureau het doormidden te zagen. Sindsdien is het een kunstobject. In alle boekjes en verhalen over het Waterliniepad komen foto's hiervan voorbij. Wij kunnen natuurlijk niet achterblijven. Het geeft een bijzonder gevoel. 

Weer volgen graspaden met de bijbehorende bagger. Lang horen we nog het geraas van de auto's op de snelweg. De laatste kilometers wordt het gras verlaten en kunnen we even tempo maken op een verhard fietspad. We hoeven niet bang te zijn dat we met dit tempo wat moois missen, want behalve wat boerderijen is hier niet zoveel afwisseling in landschap. 

Vlak voor Leerdam stoppen we de GPS. De route loopt verder naar Asperen. Dat stuk doen wij morgen. Nu lopen we de twee kilometer naar het station om met de auto naar de B&B te rijden. Dat blijkt een idyllisch plekje! Op een soort van eilandje met aan de ene zijde een sluis en aan de andere zicht op Fort Asperen ligt het piepkleine, heel sfeervol ingerichte huisje. 

Morgen wachten weer wat, waarschijnlijk natte, kilometers op het Waterliniepad. 

• op naar de volgende etappe, van Asperen naar Gorinchem
• terug naar de vorige etappe, van Nieuwegein naar Culemborg
• overzicht van onze Waterliniepadetappes

Waterliniepad - van Nieuwegein, Waterbies tot het veer in Culemborg

31 oktober 2020

Waterliniepad - nog een rest van etappe 14 en 15 in z'n geheel - van de Waterbies in Nieuwegein tot het veer in Culemborg

Gelopen aantal kilometers: 19,7

spoorbrug over de Lek

Dat wij, naar aanleiding van de vorige etappe, Nieuwegein als toch wel een beetje saai bestempelden, blijkt al tijdens de eerste kilometer onterecht. Na een ritje met trein en bus starten we de GPS op de Waterbies, waar we vorige keer eindigden. Hiervandaan lopen we naar de Lek. Een klim de dijk op geeft een weids uitzicht. Rechts zien we de boogbrug over de A2. Voor ons over het water en de uiterwaarden, de contouren van Vianen. Links zien we de rivier verdwijnen achter bebouwing. Dat is ook de kant die we opgaan. 

Oud-Vreeswijk

uitzicht op Vianen

mooi plaatje

Via de Emmabrug lopen we een ander deel van Nieuwegein binnen, oud Vreeswijk. Wat een pittoresk sfeertje hangt hier! Over de smalle Oude sluis steken we de Vaartse Rijn over. In bootjes in het water wordt door padvinders dik plezier gemaakt. Het eerste fort van de dag, fort Vreeswijk, wordt gerond voor we de dijk weer oplopen. 

De Beatrix-sluizen in het Lekkanaal komen langzaam dichterbij. Als we dit enorme bouwwerk oversteken zien we hoe een dubbeldekkerschip pogingen doet een beetje netjes in de sluis terecht te komen. Wat een stuurmanskunst! 

De route van het Waterliniepad loopt verder langs de andere oever van het kanaal. Al snel wordt het water ingeruild voor snelwegen. Via een spinnenweb van op- en afritten passeren we de A27. Niet veel later lopen we weer onverhard. Kilometers lang worden de beenspieren extra getraind, als we over modderige graskades langs de Schalkwijkse wetering ploegen. En dan opeens wandelen we over een houten vlonder door het Verdronken Bos. In vrijwel elk boekje of verslag over het Waterliniepad komen de boven het water uitpiepende boomstammetjes voor. Bijzonder om hier nu ook te lopen. 

verdronken bos

De Lekdijk voert ons naar een volgend mooi punt, Fort Honswijk. De toren van dit fort is de oudste en grootste van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. De route gaat dwars over het terrein. Op deze manier krijgen we een goed idee van dit imposante bouwwerk. 

Hierna is het eigenlijk alleen nog maar gras dat de klok slaat. Met de Lek aan ons rechterhand banen we ons weg over de met gras en modder bedekte oever. Culemborg lonkt in de verte. Tenminste de spoorbrug vlak voor het plaatsje. De meanderende rivier levert mooie plaatjes op. Een bord dat ons terugleidt naar de dijk, zien we over het hoofd. Het blijkt dat de oever in het winterseizoen, vanaf half oktober, niet toegankelijk is vanwege overwinterende ganzen. Gelukkig verstoren we hun winterrust niet. We zien er namelijk geen een. 

Spoorbrug met Culemborg op de achtergrond

koeien in de uiterwaarde

Vlak voor Culemborg lopen we onder de spoorbrug door. Even verderop moeten we heel even wachten op het pontje dat ons het water zal overvaren naar het plaatsje. Direct aan de overkant ligt de finish van route 15. Onze voeten krijgen echter nog geen rust. Ze mogen ons nog voor een dikke 2 kilometer door het leuke plaatsje dragen. Naar het station om precies te zijn, waarvandaan we de trein weer huiswaarts nemen. 

• op naar de volgende route (van Culemborg naar Asperen)
• terug naar de vorige route (van Utrecht naar Nieuwegein)
• overzicht van onze Waterliniepadetappes

Waterliniepad - van Utrecht, Archimedeslaan tot Nieuwegein, Waterbies

24 oktober 2020

Waterliniepad etappe 13 en een deel van 14 - van de Archimedeslaan in Utrecht naar de Waterbies in Nieuwegein

Gelopen aantal kilometers: 23,6

twee wandelpaden ineen

De afgelopen dagen hebben wij even gepuzzeld hoe we de komende kilometers het best kunnen indelen. In november wacht weer een wandelweekend. Om de etappes dan zo goed mogelijk te kunnen verdelen, zouden we voor die tijd nog een dikke, een heel dikke, dertiger moeten lopen. En zelfs dan zou het niet optimaal zijn, omdat we dan ook nog op de eerste dag van het wandelweekend tegen de dertig moeten wegstappen. Inclusief de reis, want ja, we moeten steeds verder en daardoor uiteraard ook steeds langer onderweg, zou dat wel een beetje haastwerk worden. 

Daarom hebben we onze planning omgegooid. In plaats van een wandeldagje voor het weekend, maken we er twee van. Vandaag het eerste deel, van de Archimedeslaan in Utrecht naar de Waterbies in Nieuwegein, etappe 13 en een flinke hap van 14.

de rand van Utrecht

de paden op...

herfst

De eerste kilometers door de stad is het genieten geblazen van de parken en wijken met statige huizen. Utrecht is echt een leuke stad en dan niet alleen het centrum. Langzaam schuiven we naar de rand om door Rhijnauwen en de Amelisweerd te banjeren. Vanaf de bomenrij hebben we een mooi zicht op de hoogbouw die de grens van de stad vormt.

Over smalle paadjes lopen we door het prachtige natuurgebied met, uiteraard, ook weer een fort. Aan de overkant van een watertje zien we het ons bekende pannenkoekenrestaurant Rhijnauwen liggen. Dit keer maken we maar geen pannenkoekenstop. Hier in de buurt zien we enorm veel bunkers. Zoveel, dat er zelfs een pad naar genoemd is, het Bunkerpad.

bunkerpad

nog wat bunkertjes

Fort bij Vechten is heel bijzonder. Door een smalle toegang tussen twee wallen lopen we het terrein op van het op een na grootste fort van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Het museum bezoeken we niet. De voorgevels zijn ook zonder entree te betalen goed zichtbaar. Het fort zelf ligt verscholen onder een dikke laag aarde. Bovenlangs lopend hebben we een inkijkje op de patio waar een vijftig meter lange maquette een goed overzicht geeft van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. 

Castellum Fectio

ingang fort bij Vechten

overzicht Nieuwe Hollandse Waterlinie

Fort bij Vechten

Dat dit al van oudsher, nog voor de bouw van het fort, een belangrijke plaats is, blijkt uit de naastgelegen reconstructie van Castellum Fectio. Dit was het oudste en grootste Romeinse fort van ons land. Over het beton dwalen we door de denkbeeldige zalen. 

Zodra we Nieuwegein in wandelen, hebben we het leukste deel van deze etappe wel achter ons gelaten. Het wordt saaier. De plofsluis over het Amsterdam Rijnkanaal is nog een interessante bezienswaardigheid, maar verder is het vooral kilometers maken. De parken maken de laatste kilometers nog enigszins interessant. Na 23,5 kilometer hebben we het wel een beetje gehad voor vandaag. We zijn blij dat we de bus kunnen pakken. Het laatste stuk was even doorbijten, maar ach, ook dat hoort erbij. 

• op naar de volgende etappe (van Waterbies naar Culemborg)
• terug naar de vorige etappe (Loenen aan de Vecht naar Utrecht)
• overzicht van onze Waterliniepadetappes